જ્યારે રાજકુમારે આ દિગ્દર્શકને કહ્યું- અત્યારે પહેરાવી દો હાર, મૃત્યુ પછી તમને તક નહીં મળે, વાત સાચી પડી

રાજકુમાર સાહબ, ગોવિંદા, શક્તિ કપૂર અને ઓમ પુરી જેવા દિગ્ગજ કલાકારોથી સજેલી ફિલ્મ ‘મરતે દમ તક’એ તેની રિલીઝના 35 વર્ષ પૂર્ણ કર્યા છે. હિન્દી સિનેમાના પ્રખ્યાત નિર્દેશક મેહુલ કુમાર દ્વારા નિર્દેશિત આ ફિલ્મ 17 જુલાઈ 1987ના રોજ રીલિઝ થઈ હતી.



લગભગ 26 વર્ષ પહેલા રાજકુમાર સાહેબ અને લગભગ સાડા પાંચ વર્ષ પહેલા ઓમ પુરી સાહેબનું નિધન થયું હતું. આ ફિલ્મ રિલીઝ થયાને સાડા ત્રણ દાયકા થઈ ગયા છે. પરંતુ ફિલ્મ સાથે જોડાયેલી કેટલીક વાતો, યાદો અને કિસ્સાઓ હંમેશા ડિરેક્ટર મેહુલ કુમારના મગજમાં રહેશે. તે તેમને ક્યારેય ભૂલશે નહીં અને તેમને યાદ કરવાથી હંમેશા ભાવુક થઈ જાય છે.



વર્ષ 1987માં આવેલી આ ફિલ્મ મોટા પડદા પર સફળ રહી હતી. આ ફિલ્મ સુપર ડુપર હિટ ગોલ્ડન જ્યુબિલી હતી. ફિલ્મના એક સીનના શૂટિંગ દરમિયાન રાજ સાહેબે મેહુલ કુમારને ફોન કર્યો અને તેમને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા કહ્યું. તેણે એમ પણ કહ્યું કે જો હું મરી જઈશ તો તમને આ તક નહીં મળે. બાદમાં આ વાત સાચી સાબિત થઈ. આવો તમને મેહુલ કુમાર દ્વારા જણાવવામાં આવેલી આખી વાર્તા જણાવીએ.



મેહુલ કુમારે ફિલ્મ સાથે જોડાયેલ એક કિસ્સો સંભળાવતા કહ્યું, ‘હું આ ફિલ્મનો એક સીન ક્યારેય ભૂલી શકતો નથી. જ્યારે અમે ખંડાલામાં રાજ સાહેબના પાત્રની અંતિમ યાત્રાના સીનનું શૂટિંગ કરી રહ્યા હતા ત્યારે એક હજારથી વધુ કલાકારો એકઠા થયા હતા. બનાવટી દેહને શણગારીને રાખવામાં આવ્યો હતો. હું ક્રેનમાંથી શોટ લઈ રહ્યો હતો. પછી રાજકુમારે મને બોલાવ્યો. મને સમજાતું નથી કે તમે મને કેમ બોલાવો છો.

હું ત્યાં ગયો ત્યારે કલા નિર્દેશન ટીમના એક સહાયક ફૂલોનો હાર લઈને ઊભા હતા. રાજ સાહેબે કહ્યું, મેહુલ, મારા માટે આ હાર પહેરાવ. મને કંઈ સમજાયું નહીં, પછી તેણે કહ્યું, જુઓ, હું જાણું છું કે તમને આ તક નહીં મળે જ્યારે આપણે કાયમ માટે જઈશું. હું તમને ઈચ્છું છું અને એ પણ ઈચ્છું છું કે અમે તમને આજે જ આ તક આપીએ.



મેહુલે વધુમાં કહ્યું હતું કે, ‘જ્યારે પ્રિન્સ સાહેબે મને આ રીતે તેમને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા કહ્યું તો મારું આખું શરીર ધ્રૂજી ઊઠ્યું. ગભરાઈને હું એટલું જ કહી શક્યો કે તમે આવું કેમ બોલો છો? તમે ઉપરથી સો વર્ષ જીવો. પછી તેણે વાત મુલતવી રાખી અને હું પણ પાછો શૂટિંગમાં વ્યસ્ત થઈ ગયો. થોડા વર્ષો પછી, હું મહેબૂબ સ્ટુડિયોમાં અમિતાભ બચ્ચન અને ડિમ્પલ કાપડિયા સાથે ફિલ્મ ‘મૃત્યુતા’ માટે શૂટિંગ કરી રહ્યો હતો. ત્યારે રાજકુમારના ઘરેથી ફોન આવ્યો. તે બહાર આવ્યું કે તે હવે નથી. ફોન કરનારે કહ્યું કે તમારું નામ એ લોકોના લિસ્ટમાં સામેલ છે જેમને રાજકુમાર સાહેબે તેમના મૃત્યુ પછી ઘરે બોલાવવાનું કહ્યું હતું.



3 જુલાઈ, 1996ના રોજ રાજ સાહેબે મુંબઈમાં દુનિયાને અલવિદા કહ્યું. મેહુલ શૂટિંગ છોડીને રાજસભાની અંતિમ ઝલક માટે જવાનો હતો. તેણે ફોન કરનારને પૂછ્યું કે અંતિમ સંસ્કાર ક્યારે છે. મેહુલે કહ્યું કે, ‘કોલ કરનારે માત્ર એટલું જ કહ્યું કે તેના અંતિમ સંસ્કાર થઈ ગયા છે. તેમના મૃત્યુના થોડા દિવસો પહેલા, તેમણે તેમના નજીકના લોકોની યાદી બનાવી હતી જેમને તેમના અંતિમ સંસ્કાર પછી બોલાવવાના હતા.



જ્યારે હું શૂટિંગ અધવચ્ચે છોડીને તેના ઘરે ગયો, ત્યારે ભાભીએ કહ્યું કે તેઓ ઈચ્છતા નથી કે તેમની અંતિમવિધિની મુલાકાત એક તમાશો બની જાય. મને યાદ છે કે તેણે તે દિવસે ફિલ્મ ‘મરતે દમ તક’ના શૂટિંગ દરમિયાન કહ્યું હતું કે જ્યારે રાજ સાહેબે કહ્યું હતું કે મેહુલ, તું મારા માટે આ હાર પહેરી લે, તો તને આ તક નહીં મળે.



આ પછી મેહુલે ‘મરતે દમ તક’નો બીજો કિસ્સો સંભળાવ્યો. તેણે કહ્યું, ‘એક દિવસ લંચ દરમિયાન રાજકુમારના મેનેજર એહસાન મારી પાસે આવ્યા અને કહ્યું કે રાજ સાહેબ તમને બોલાવી રહ્યા છે. જ્યારે હું ત્યાં પહોંચ્યો ત્યારે તેણે મને ગળે લગાડ્યો અને કહેવા લાગ્યો, ‘મને તારો સ્વભાવ અને તારી શૈલી ગમે છે’. ત્યારબાદ તેણે વધુ એક ખુલાસો કર્યો. તેણે કહ્યું કે, હું પહેલા જ દિવસે દરેક ડિરેક્ટરને કોઈ ને કોઈ સીધું સૂચન આપું છું. જો તે મારી વાત સ્વીકારે તો હું આખી ફિલ્મ દરમિયાન સૂચનો આપતો રહું છું. જો તે સંમત ન થાય અને મને તેના વિઝનથી સમજાવે તો હું ડિરેક્ટરને શરણે થઈ જાઉં છું.